Baza wiedzy o nowotworach u kobiet

Zapis TNM: każde T, każde N, M1

W stadium IV komórki nowotworowe przedostały się poza pierś i okoliczne węzły chłonne i utworzyły przerzuty w odległych narządach. Najczęściej są to kości, płuca, wątroba lub mózg. Mówi się wtedy o raku rozsianym, uogólnionym lub przerzutowym.

Kiedy rozpoznaje się stadium IV

• U części pacjentek przerzuty są obecne już w chwili rozpoznania. Dotyczy to około 5–6% zachorowań.
• Znacznie częściej przerzuty pojawiają się jako nawrót choroby, czasem wiele lat po leczeniu wczesnego raka. Najczęściej zdarza się to w pierwszych latach po leczeniu, ale bywa też później.

Co to oznacza

Rak piersi w stadium IV jest uznawany za chorobę, której zwykle nie da się całkowicie wyleczyć. Nie oznacza to jednak, że „nic się nie da zrobić”:

• W zdecydowanej większości przypadków choroba odpowiada na leczenie.
• Dzięki nowym lekom i kolejnym liniom leczenia wiele pacjentek żyje z chorobą latami, a nie tylko miesiącami. Coraz częściej traktuje się ją jak chorobę przewlekłą.
• Celem leczenia jest kontrola choroby: zatrzymanie jej rozwoju, wydłużenie życia i zachowanie jak najlepszej jego jakości.

Leczenie

Terapię dobiera się indywidualnie. Zależy ona m.in. od receptorów hormonalnych, statusu HER2, umiejscowienia przerzutów, wcześniejszego leczenia, ogólnego stanu zdrowia i preferencji pacjentki. Może obejmować:

• hormonoterapię, często łączoną z nowszymi lekami celowanymi,
• leczenie anty-HER2 przy raku HER2-dodatnim,
• chemioterapię,
• inne leki celowane i immunoterapię w wybranych sytuacjach,
• leczenie miejscowe przerzutów, np. radioterapię lub zabieg,
• leczenie wspomagające: łagodzenie bólu i innych objawów, ochronę kości, wsparcie psychologiczne.

O liczbach

Statystyki przeżyć w stadium IV opisują duże grupy pacjentek, często diagnozowanych wiele lat temu, gdy nowoczesnych leków jeszcze nie było. Nie mówią, jak potoczy się choroba u konkretnej osoby. O indywidualnym rokowaniu najlepiej rozmawiać z onkologiem prowadzącym.

Kobiety z rakiem przerzutowym mają swoje potrzeby i swoje pytania. Wsparcie psychologa, grup wsparcia i innych Amazonek może być na tym etapie szczególnie ważne (zob. 3.8).

Źródła:

• Rak piersi w IV stadium zaawansowania – Zwrotnik Raka
• Podstawowe informacje o zaawansowanym raku piersi – zaawansowanyrakpiersi.pl
• Rola leczenia miejscowego chorych na raka piersi w IV stopniu zaawansowania – „Nowotwory” (Via Medica)
• Blokowanie przerzutów raka piersi – LUX MED Onkologia
• Nowotwór piersi stadium IV – leczenie – badaniakliniczne.pl
• Zaawansowany rak piersi nie musi być wyrokiem – Rzeczpospolita