Baza wiedzy o nowotworach u kobiet

Wyświetl często zadawane pytania

Autor: Fundacja Fabian DigitalOstatnia aktualizacja: ~3 min czytania

Czy rak piersi jest dziedziczny?
W większości przypadków nie. Podłoże dziedziczne ma około 5–10% raków piersi, najczęściej związanych z mutacjami genów BRCA1, BRCA2 i innych. Jeśli nosicielem mutacji jest rodzic, każde z dzieci ma 50% szans, że ją odziedziczy. Mutację może przekazać także ojciec. Jeśli w twojej rodzinie było kilka przypadków raka piersi lub jajnika albo zachorowania w młodym wieku, poproś lekarza o skierowanie do poradni genetycznej (zob. dział 1).

Czy antykoncepcja hormonalna zwiększa ryzyko raka piersi?
U zdrowych kobiet stosowanie antykoncepcji hormonalnej wiąże się z niewielkim wzrostem ryzyka, który zmniejsza się po jej odstawieniu. W liczbach bezwzględnych oznacza to bardzo niewiele dodatkowych zachorowań. Antykoncepcja hormonalna zmniejsza z kolei ryzyko niektórych innych nowotworów, np. raka jajnika i trzonu macicy. Metodę warto dobrać z ginekologiem, uwzględniając osobiste czynniki ryzyka.

Jaką antykoncepcję stosować po raku piersi?
Po leczeniu raka piersi zwykle odradza się antykoncepcję hormonalną. Zaleca się metody niehormonalne, np. wkładkę miedzianą albo metody barierowe. Decyzję podejmij z ginekologiem i onkologiem.

Czy mogę stosować zioła i suplementy w trakcie leczenia?
Nie bez konsultacji z lekarzem. Wiele ziół i suplementów wchodzi w interakcje z lekami przeciwnowotworowymi i może osłabić ich działanie albo nasilić skutki uboczne. Dotyczy to m.in. dziurawca, żeń-szenia, jeżówki, miłorzębu i wysokich dawek przeciwutleniaczy. Przyprawy, np. kurkuma czy imbir, w zwykłych ilościach w potrawach są zazwyczaj bezpieczne, ale skoncentrowane wyciągi już nie. Żaden suplement nie leczy raka. Zawsze informuj lekarza o wszystkim, co przyjmujesz.

Czy styl życia może zmniejszyć ryzyko zachorowania lub nawrotu?
Tak, ale go nie wyklucza. Aktywność fizyczna, prawidłowa masa ciała, ograniczenie alkoholu, niepalenie i karmienie piersią zmniejszają ryzyko zachorowania (zob. 2.11). Po leczeniu zdrowy styl życia poprawia samopoczucie i ogólne zdrowie. Zachorowanie nigdy nie jest winą chorej.

Czy po leczeniu raka piersi mogę zajść w ciążę?
W wielu przypadkach tak. Moment planowania ciąży trzeba ustalić z onkologiem, zwłaszcza przy hormonoterapii. O ochronie płodności najlepiej porozmawiać przed rozpoczęciem leczenia (zob. 5.10).

Czy mogę pracować w trakcie leczenia?
Zależy to od rodzaju leczenia i samopoczucia. Niektóre kobiety pracują, inne potrzebują zwolnienia. Oba wybory są w porządku. O swoich możliwościach porozmawiaj z lekarzem.

Jak mogę wesprzeć bliską osobę chorą na raka piersi?

  • Bądź obecna i słuchaj. Nie musisz mieć gotowych odpowiedzi.
  • Zaproponuj konkretną pomoc zamiast ogólnego „daj znać, jak coś”, np. podwiezienie na chemioterapię, zakupy, opiekę nad dziećmi, posiłek.
  • Szanuj jej decyzje dotyczące leczenia i to, ile chce mówić o chorobie.
  • Unikaj porównań i „dobrych rad” w stylu cudownych diet czy historii znajomych.
  • Nie znikaj po zakończeniu leczenia. Wtedy wsparcie też jest potrzebne.
  • Zadbaj o siebie. Bliscy chorych także mogą skorzystać z pomocy psychologa.

Gdzie szukać rzetelnych informacji?
U lekarza prowadzącego, na Narodowym Portalu Onkologicznym (onkologia.pacjent.gov.pl), na stronach NFZ, Narodowego Instytutu Onkologii i organizacji pacjenckich. Uważaj na fora internetowe i obietnice „cudownych terapii”.

Źródła: